İlaç fabrikasına kilit

İlaç fabrikasına kilit

Ülkemizde aşı faaliyetlerine son verilerek kapatılan sadece Refik Saydam Hıfzıssıhha Enstitüsü değildi…
1979 yılında kurulan ve Türkiye’de ISO 9002 kalite belgesine sahip tıkır tıkır işleyen bir ilaç fabrikamız vardı…
İstanbul Şişli İlçesi’nin Bomonti semtinde kurulan SSK İlaç Fabrikası’nın kapısına da 2005 yılında kilit vuruldu.
Tam tamına üzerinde 26 ilaç ruhsatı bulunan fabrikada; piyasada yaygın olarak kullanılan, antibiyotiklerden, vitaminlere, ağrı kesicilere kadar toplam 22 çeşit ilaç üretiliyordu…
Bu ilaçlar piyasadan çok daha ucuza mal edilerek, halkımızın kullanımına sunulmak üzere SSK Hastanelerinin eczanelerine gönderiliyordu.
Bu fabrikamızda üretilen ilaçlarla, piyasada satılan aynı içerikli ilaçları karşılaştırdığımızda ücret farkı gün yüzüne çıkıyordu…
Nasıl mı?    
Yapılan hesaplamalara göre bu fabrikamızda üretilen ilaçlar piyasadan yüzde 159 daha ucuza mal ediliyordu. 
Burada şu önemli noktaya da dikkat çekmek isterim…
SSK İlaç Fabrikası, kâr amacı gütmediği için ilaçların hammaddesinin yüzde 99'unun yurtdışından getirilmesine rağmen, özel sektörden daha ucuza mal ediyordu. 
İşte bu mantıkla üretilen ucuz ilaçlar ile SSK, 120 milyon dolar tasarruf etti…
Ancak o yıllarda bu fabrikaya yatırım yapmak yerine; piyasadan çok daha ucuza ilaç üreten fabrikayı, ‘Bizim ilaç fabrikamız olsun diye bir niyetimiz yok’ anlayışıyla 2005 yılında kapatıldı.
Yazık…
Hem de çok yazık!
O tarihlerde SSK İlaç Fabrikası’nın, iyi yönetilerek piyasadan nasıl çok daha ucuza ilaç ürettiği, Petrol-İş Sendikası’nın yaptığı bir araştırmayla ortaya kondu…
Petrol-İş Sendikası, SSK İlaç Fabrikası’nda üretilen 20 çeşit ilaçla yerli ve yabancı firmaların ürettiği 95 çeşit eşdeğer ilacın fiyatlarını karşılaştırdı… 
Araştırmada, şu çarpıcı tespitler göze çarpıyor:
- Yerli ve yabancı firmaların ürettiği ilaçların, SSK İlaç Fabrikası’nda üretilen eşdeğer ilaçlara göre pahalılık oranı yüzde 20 ile yüzde 646 oranında değişiyor.
- Vitaminlerde fiyat farkı yüzde 646. B kompleks vitaminler arasında yer alan SSK’nın ürettiği bir kapsül ilacında adet birim fiyatı 48 bin lira (eski parayla) düzeyinde iken, piyasada satılan aynı eşdeğer kapsülün, SSK’ya göre yüzde 646 oranında daha pahalı bir fiyattan yani 358 bin liradan (eski parayla) satıldığı ortaya çıktı.
- Ağrı kesicilerdeki ücret farkı yüzde 484. SSK tarafından üretilen ve bileşiminde aynı etken madde bulunan 500 miligramlık bir ağrı kesicinin birim fiyatı 19 bin lira (eski parayla) düzeyinde olurken, yine özel bir firmanın ürettiği aynı eşdeğer ilaç 111 bin liradan yani SSK’ya göre yüzde 484 daha pahalıya satıldığı gözlemlendi. 
- SSK tarafından üretilen bir antibiyotiğin adet birim fiyatı 92 bin liradan (eski parayla) satılıyor. Ancak piyasadaki birçok firma antibiyotiği SSK’dan, yüzde 351, yüzde 391, yüzde 433, yüzde 628 daha pahalıya üretiyor.
Liste böyle uzayıp gidiyor.
Buradan soruyorum…
Kamunun elinde bulunan bu ilaç fabrikamızın teknolojisi yenilenerek, çok daha iyi noktalara getirilmesi mümkün iken 2005 yılında neden kapatıldı?
2018 yılında ilaç sektöründe 5 milyar dolar ithalat gerçekleşti. İlaç ihracatımız ise 1,2 milyar dolar seviyesindedir. Kullandığımız ilaçların yüzde 76’sını yurt dışından ithal ediyoruz. 
İşte bunu sorgulamamız gerekiyor…
Bu üstü kolayca kapatılacak bir konu değildir!